Elke herfst strijken miljoenen trekvogels neer in Spanje, op zoek naar mildere temperaturen en voedsel.
De grootste aantallen worden verwacht tussen half oktober en november, wanneer grote groepen kraanvogels, ganzen en lijsters vanuit Scandinavië en Midden‑Europa arriveren. Ze blijven doorgaans tot februari of maart voordat ze terugkeren naar hun broedgebieden.
De gewone kraanvogel (grulla común) is een van de meest herkenbare wintergasten. Duizenden steken vanuit Scandinavië en Noord‑ en Midden‑Europa het continent over. De Laguna de Gallocanta, tussen Zaragoza en Teruel, is een belangrijke rustplek. Vanuit daar trekken veel kraanvogels verder naar de dehesas van Extremadura, waar ze eikels en zaden vinden. Rond Navalvillar de Pela wordt de aankomst jaarlijks gevierd met een kraanvogelfestival.
De grauwe gans (ánsares comunes) legt duizenden kilometers af vanuit Noord‑ en Midden‑Europa. Ze vinden onderdak in de lagunes van Villafáfila in Zamora, de moerassen van de Guadalquivir en de lagoon de La Nava in Palencia. De Guadalquivir‑moerassen bij Doñana worden internationaal als cruciaal knooppunt beschouwd.
De zorzale (zorzales comunes) arriveert al september vanuit Zweden, Finland, Noorwegen en Polen. Ze zoeken voedsel in olijfgaarden, bossen en struikgebied, en zorgen voor een geluidrijke aanvulling op het winterse landschap. Een deel overwintert in Spanje, terwijl andere doorvliegen naar Noord‑Afrika. Ze keren terug tussen februari en april.
De kievit (avefría) is een vaste najaarsgast op akkers, weilanden en moerasgebieden, herkenbaar aan de opvallende kuif op de kop. Het roodborstje (petirrojo) neemt in aantal toe, met extra exemplaren uit het noorden.
Trevvogels worden vaak op elektriciteitsmasten gezien in het binnenland, vooral in Extremadura, Aragón en Andalusië. Dit brengt risico’s met zich mee, aangezien hoogspanningskabels jaarlijks duizenden vogels doden.
De timing en duur van de vogeltrek variëren met temperatuur, neerslag en voedselaanbod. Zachtere winters kunnen sommige populaties dichter bij hun broedgebied laten blijven, terwijl strenge koudegolven elders in Europa uitzonderlijk grote aankomsten in Spanje kunnen veroorzaken. De druk op vogels in Spanje is al langer toeneen, zoals eerdere berichtgeving over verlies ondanks Europees natuurbeleid.
Bewoners en vakantiegangers in Spanje hoeven niet ver te reizen om dit natuurspektakel te ervaren. Van de moerassen bij Doñana tot de velden van Extremadura duikt de vogeltrek overal in het binnenland op, vaak op een steenworp afstand van de bekende kuststreken.
