In Spanje is rijden zonder geldig rijbewijs het eerste meest voorkomende verkeersmisdrijf. De veroordelingen voor alcohol- en drugsgebruik achter het stuur zijn in 2025 gedaald tot 31.159, bijna 16.000 minder dan in 2024. De Fiscalía General del Estado meldt dat de daling van bijna een derde de afgelopen jaren opmerkelijk is. In 2023 waren er nog meer dan 50.000 zaken, in 2024 47.103 en in 2025 31.159. Terwijl die cijfers blijven dalen, blijft rijden zonder rijbewijs een van de meest hardnekkige verkeersdelicten. In regio’s als Catalonië maakte het delict in 2024 37 procent uit van alle veroordelingen op verkeersgebied, op de voet gevolgd door alcohol en drugs.
De daling van alcohol- en drugsveroordelingen kan niet verklaard worden door minder controles of minder overtreders. De Guardia Civil, samen met de Mossos d’Esquadra, de Ertzaintza en lokale politiekorpsen, voerden vorig jaar ongeveer negen miljoen ademtests uit, een derde van alle Spaanse bestuurders. Tegelijk meldt de DGT een stijging van het aantal drugsboetes: 70.717 automobilisten kregen in 2025 een sanctie voor drugsgebruik achter het stuur, ruim 6.000 meer dan het jaar ervoor.
Een mogelijke verklaring is de groeiende inzet op automatische en technologische handhaving. Nieuwe radars kunnen het klassieke remtrucje bij een flitspaal doorzien en AI‑camera’s herkennen telefoongebruik en losse gordels, waardoor een deel van de handhaving verschuift van klassieke rechtszaken naar bestuurlijke boetes.
Conducción sin permiso is geregeld in artikel 384 van het Spaanse wetboek van strafrecht en kan leiden tot drie tot zes maanden celstraf, een boete of taakstraf. Het geldt niet alleen voor wie nooit een rijbewijs heeft gehaald, maar ook voor wie alle punten heeft verloren, wiens rijbewijs door een rechter is ontnomen of die het rijbewijs is vergeten te verlengen. Een verlopen of niet bij je gedragen rijbewijs kan al tot een boete van 80 euro leiden, los van de strafrechtelijke variant.
Voor inwoners met een NIE-nummer is het belangrijk te weten dat een buitenlands rijbewijs in Spanje virtuele strafpunten opbouwt, die pas zichtbaar worden wanneer je het ooit wilt omwisselen voor een Spaans exemplaar. Met steekproeven langs snelwegen, vooral in vakantieperiodes, en een uitgebreide lijst van praktische regels, is de kans reëel dat een Nederlandse of Belgische bestuurder ooit tegen een controle aanloopt.
